23 Haziran 2019

Galaksilerin Simülasyonu


Galaksiler, yüz milyarlarca gök cismi içerebilen, güneşimizin trilyon katından fazla bir kütleye sahip ve 100.000 ışık yılı uzaklıkta olabilen yapılardır. Yıldızların çoğunun kaotik yörüngelere sahip olduğu böylesi devasa, karmaşık sistemlerin modellenmesi, yeni hesaplama teknikleri gerektirir. Bilgisayarların hız ve belleklerindeki gelişmeler, paralel hesaplama sayesinde modelleri geliştirdi; ancak bir problemin matematiğinin bir bilgisayarın gerçekleştirebileceği adımlara dönüştürülme şekli olan algoritmalardaki gelişmeler doğru galaksi modellerinin geliştirilmesinde vazgeçilmezdir.

Bir galaksinin davranışını simüle etmenin karmaşıklığı, galaksinin kendisiyle sınırlı değildir. Bir galaksi genellikle bir kümenin veya bir galaksiler üstkümesinin bir parçası olduğundan, bu daha büyük kümelenmelerin galaksiye uyguladığı dış kuvvetler de hesaba katılmalıdır. Bu nedenle modeller birçok mesafe ölçeğinde doğru olmalıdır. Model denklemlerinin tüm sektörlerde homojen olarak sayısal çözümlerini yapmak yerine araştırmacılar, daha önemli olduğu belirlenen sektörlerde daha fazla hesaplama yapan çok ölçekli algoritmalar kullanmaktadırlar. Bu tür bir teknik, hesaplama gücünü daha verimli kullanır ve bize evrenin yapısına dair bir bakış verir.
Ana sayfa: http://www.ams.org/publicoutreach/mathmoments/browsemoments?cat=all